درمان شوره سر

شوره سر عارضه ای مربوط به پوست سر است که به بروز تکه های فلس مانند پوست منجر می شود. اغلب شوره ی سر با خارش همراه است.

علت اصلی پیدایش شوره سر مشخص نیست. نکته دیگر اینکه، شوره ربطی به رعایت نکردن بهداشت ندارد اما اگر شخصی به طور مداوم موهای خود را نشوید یا آن را شانه نکند شوره ی سر بیشتر می شود.

حقایقی در مورد شوره

  • شوره، عارضه ای شایع است و می تواند باعث خجالت و ایجاد دشواری شود.
  • بروز شوره به بهداشت فردی ربط ندارد، هرچند شستشو و شانه کردن مو، پوسته های قدیمی را برطرف و کم می کند.
  • بعضی بیماری های پوستی و همچنین استفاده از محصولات نامناسب مراقبت مو این عارضه را تشدید می کنند.
  • داروهای متعددی برای درمان شوره سر در داروخانه ها موجود است که نیازی به تجویز پزشک ندارد، هرچند، برای درمان موارد جدی تر باید به پزشک مراجعه کرد.

درمان های خانگی

درمان شوره با کاهش تولید سلولهای پوستی و تقابل با تولید مخمر عامل ایجاد شوره صورت می گیرد. درمان به سن بیمار و درجه ی شوره بستگی دارد و تغییر در نوع سبک زندگی و درمان های خانگی در درمان شوره سرموثر است.

یکی از این راه ها مدیریت استرس است زیرا استرس شوره ی سر را تشدید میکند.

 دیگر اینکه، اگر دارای پوست و موی چرب هستید شست و شوی روزانه مو شوره را کم میکند.

همچنین، در طی روز کمی پوست سر را در معرض نور آفتاب قرار دهید. شواهدی نیز در خصوص موثر بودن روغن درخت چای ومحصولات حاوی آن در کاهش علائم شوره وجود دارد.

البته مصرف این محصولات در بعضی افراد واکنش آلرژیک تولید می کند؛ پس مراقب باشید.

روش های درمانی دیگر

شامپوها و محصولات ضد شوره در داروخانه برای مصرف آزاد موجودند. این محصولات درماتیت سبوریک یا شوره را کنترل کرده ولی آن را درمان نمیکنند.

قبل از استفاده از شامپوی ضد قارچ، بیمار باید شوره ها را تاحد امکان از روی پوست سر بردارد تا شامپو تاثیر بیشتری داشته باشد.

مواد اولیه ی موثر در محصولات ضد شوره سر

اکثر شامپوهای ضد شوره و ضد قارچ حداقل دارای یکی از مواد اولیه ی فعال که در زیر آمده هستند:

کتوکونازول: یک ضد قارچ موثر، شامپوهای حاوی کتوکونازول برای تمام سنین مناسبند.

سلنیوم سولفاید: این ماده تولید چربی توسط غدد چربی پوست را محدود می کند و بنابراین در درمان شوره مفید است.

زینک پیریتیون: رشد مخمر را کند می کند.

کولتار: خاصیت ضد قارچ دارد. موی رنگ شده ممکن است در اثر استفاده طولانی مدت از آن تغییر رنگ دهد. علاوه بر آن، صابونهای تار پوست سر را در مقابل نور آفتاب حساستر میکنند. پس در صورت مصرف این صابونها، در فضای باز کلاه بگذارید. کولتار در دوز بالا می تواند سرطان زا باشد.

اسیدهای سالیسیلیک: به پوست سر در از بین بردن سلولهای زائد پوستی کمک میکند ولی رشد آنها را به تعویق نمی اندازند. خیلی از اسکراب های پوست سر حاوی اسید سالیسیلیک اند. گاها، درمان با آنها پوست سر را خشک می کند و منجر به تشدید پوسته میشود.

روغن درخت چای: بسیاری از شامپوها دارای روغن استخراج شده از درخت چای استرالیایی هستند.  این ماده مدت زیادی است که به عنوان ضدقارچ، آنتی بیوتیک و آنتی سپتیک کاربرد دارد اما برخی افراد به این ماده حساسیت دارند.

بهترین راه، استفاده از شامپویی است که دارای یکی از مواد بالا باشد و هر روز مو را شستشو داده تا شوره کنترل شود. سپس می توانید فواصل شستشو را افزایش دهید.

استفاده متناوب از شامپوی ضدشوره و شامپوی معمولی هم مفید است؛ چون احتمال دارد اثر یک شامپو به مرور زمان تضعیف شود. در این صورت بهتر است آن را با شامپوی دیگری تعویض کرد.

به دستورالعمل یا شیوه ی کاربرد  شامپو که در پشت آن قید شده توجه کنید؛ بعضی شامپوها باید 5 دقیقه روی پوست سر بمانند تا موادشان فرصت اثرپذیری داشته باشند. برخی دیگر را میتوان بلافاصله بعد از شستشو آبکشی کرد.

علت شوره سر

علت اصلی شوره مشخص نیست. براساس یک نظریه، شوره به تولید هورمون مرتبط است چون اغلب در دوران بلوغ شروع می شود. در ادامه به چند عامل احتمالی دیگر می پردازیم:

درماتیت سبوریک

افراد مبتلا به این عارضه دارای پوست چرب و آسیب پذیر هستند و احتمال بروز شوره در آنها بیشتر است. درماتیت سبوریک بسیاری از نواحی پوست مانند پوست پشت گوشها، استخوان سینه، ابروها و دو طرف بینی را تحت تاثیر قرار می دهد. پوست قرمز، چرب و پر از پوسته های سفید یا تکه های فلس مانند زرد می شود.

این بیماری با مالاسزیا ( نوعی قارچ که در پوست سر وجود دارد و از چربی ترشح شده از فولیکولهای مو تغذیه می کند) ارتباط مستقیم دارد. در بعضی افراد فعالیت این قارچ زیاد شده؛ به طوریکه به پوست سر آسیب میزند و تولید سلولهای پوستی را نیز افزایش می دهد. وقتیکه این سلولهای پوستی زائد میمیرند وشروع به ریزش میکنند؛ با چربی پوست و مو مخلوط شده و شوره تشکیل می شود.

کم شانه کردن مو

هر روز شانه کردن مو به ریختن سلولهای مرده پوست سر کمک می کند.

مخمر

افرادیکه به مخمر حساسیت دارند مستعد ابتلا به شوره اند. شوره در ماههای سرد زمستان تشدید و در تابستان که هوا گرمتر است کمتر می شود. این به آن علت است که اشعه فرابنفش آفتاب با مخمر مقابله می کند.

پوست خشک

افرادی که پوستشان خشک است شوره را بیشتر تجربه می کنند. هوای سرد زمستان و هوای گرم داخل خانه پوست را حساس و آزرده می کند. شوره ی پوست خشک کوچکتر است و چرب هم نیست.

شامپو و محصولات مراقبت از مو

بعضی محصولات مو پوست را خشک و تحریک می کنند. استفاده مداوم از شامپو هم ممکن است باعث شوره شود چون به پوست سر آسیب می رساند. عده ای می گویند نشستن سر با شامپو باعث تجمع چربی و سلولهای مرده و در نتیجه تشکیل شوره می شود؛ اما دلایل کافی برای اثبات این گفته وجود ندارد.

برخی از بیماری های پوستی

افراد مبتلا به پسوریاسیس، اگزما و ناهنجاری های پوستی دیگر بیشتر از دیگران دچار شوره می شوند. تینا کپتیس یا کرم حلقه ای که یک نوع عفونت قارچی است هم باعث تولید شوره می شود.

عارضه های پزشکی

بزرگسالان مبتلا به پارکینسون و بعضی بیماریهای روانی دیگر بیشتر گرفتار شوره و درماتیت سبوریک میشوند. برطبق یک تحقیق بین 30 تا 83 درصد مبتلایان به ایدز ، درماتیت سبوریک هم دارند.

در حالی که افراد سالم 3 تا 5 درصد به شوره مبتلا می شوند. بیمارانی که در حال بهبودی پس از حمله قلبی یا سکته اند و نیز کسانی که سیستم ایمنی بدنشان ضعیف هست، نیز بیشتر دچار شوره می شوند.

رژیم غذایی

مصرف نکردن مقدار کافی زینک، ویتامین ب و بعضی از چربی ها ریسک ابتلا به شوره را بالا می برد.

استرس و فشار روحی

بین استرس و بسیاری از بیماریهای پوستی ارتباط مستقیم وجود دارد.

سن

احتمال بروز شوره بین دوره ی سنی نوجوانی تا میال سالی بیشتر است. در بعضی موارد در تمام طول زندگی فرد ادامه می یابد. بخاطر علل هورمونی، در مردان شایع تر از زنان است.

در صورتیکه شوره سر همراه با عفونت، قرمزی یا ورم باشد، حتما به پزشک مراجعه کنید، چون ممکن است  شوره نشانه ی بیماری جدی تری نیز باشد.

اگر شوره بعد از درمان های خانگی بهبود پیدا نکرده یا پوست خارش زیاد داشته باشد، احتمال ابتلا به بیماری های دیگر مانند اگزما و پسوریاسیس بالاست.

همچنین، اگر بعد از استفاده از شامپو ضد شوره وضعیت شوره بدتر شد نیز باید با پزشک خود مشورت کنید.